6. η ληξη τησ εργασιακησ σχεσησ

6.1. Παραίτηση

Ουσιαστικά ο εργαζόμενος καταγγέλλει την σύμβαση εργασίας. Πρόκειται επί της ουσίας για την απόφαση του εργαζόμενου να σταματήσει να παρέχει την εργατική του δύναμη σε συγκεκριμένο εργοδότη. Ο εργαζόμενος είναι υποχρεωμένος να τηρήσει ορισμένη προθεσμία και να γνωστοποιήσει έγκαιρα στο εργοδότη την πρόθεσή του για παραίτηση διαφορετικά κινδυνεύει να υποχρεωθεί σε καταβολή αποζημίωσης.

 

6.2. Απόλυση

Για την περίπτωση που η σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου λυθεί με την μονομερή βούληση του εργοδότη βρισκόμαστε στην περίπτωση της απόλυσης.

Σε περίπτωση που δεν τηρηθούν ορισμένες προυποθέσεις που προβλέπονται ειδικά από το νόμο η απόλυση μπορεί να είναι Άκυρη. Γι ΄ αυτό το λόγο θα πρέπει και ο εργαζόμενος να γνωρίζει τα δικαιώματά του αλλά και ο εργοδότης οφείλει να ολοκληρώσει την διαδικασία της απόλυσης τηρώντας την τυπική διαδικασία που προβλέπει ο νόμος για να μην έχει κυρώσεις, οι οποίες πολλές φορές μπορεί να είναι δυσβάσταχτες. 

 

6.2.2. Απόλυση με τακτική καταγγελία (1ος τρόπος απόλυσης )

Η απόλυση του εργαζόμενου γίνεται κατά κανόνα από τον εργοδότη με καταγγελία της σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου. Σε αυτήν την περίπτωση ο εργοδότης είναι υποχρεωμένος να τηρήσει ορισμένες προυποθέσεις:

  •  Έγγραφος τύπος

Προκειμένου να είναι ισχυρή η καταγγελία από την πλευρά του εργοδότη θα πρέπει να διατυπώνεται εγγράφως και να κοινοποιείται στον εργαζόμενο. Η τήρηση του τύπου, είναι πολύ σημαντική καθώς με αυτόν τον τρόπο δεν δημιουργούνται ασάφειες ως προς τον χρόνο στον οποίο ο εργοδότης καταγγέλλει την σύμβαση. Ο εργοδότης καλείται να αντιμετωπίσει διάφορα προβλήματα εάν δεν τηρήσει τον έγγραφο τύπο ακόμα και στην περίπτωση που καταβάλλει την νόμιμη αποζημίωση καθώς μπορεί να κριθεί άκυρη η απόλυση.

Ιδιαίτερα σε ειδικές περιπτώσεις όπου η καταγγελία επιτρέπεται για συγκεκριμένους λόγους, υπάρχει υποχρέωση να αναγράφεται στο κείμενο της έγγραφης καταγγελίας ο λόγος της απόλυσης. 

  • Να προειδοποιήσει τον εργαζόμενο ότι θα καταγγελθεί η σύμβαση εργασίας του, στην περίπτωση καταγγελίας με προμήνυση.
  • Σε περίπτωση που δεν προειδοποιήσει τον εργαζόμενο στα ως  άνω αναφερόμενα χρονικά πλαίσια, να καταβάλλει στον εργαζόμενο χρηματική αποζημίωση των μισθών που αναλογούν στον χρόνο προειδοποίησης. Αξίζει να σημειωθεί ότι η προειδοποίηση ή η καταβολή υψηλότερης αποζημίωσης ανήκει στην διακριτική ευχέρεια του εργοδότη. Με αυτήν  την ρύθμιση, καθιερώνεται ένα διπλό σύστημα απόλυσης. 
  • Η καταβολή ορισμένης αποζημίωσης
  • Η καταβολή αποζημίωσης υπολογίζεται με βάση τον χρόνο που έχει απασχοληθεί ο εργαζόμενος σε έναν συγκεκριμένο εργοδότη.  Σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο, η αποζημίωση απόλυσης για τους Υπαλλήλους διαμορφώνεται ως εξής:

 

Πίνακας αποζημίωσης υπαλλήλων σε περίπτωση απόλυσης

ΝΟΜΟΣ 3863/2010 Άρθρο 74 και ΝΟΜΟΣ 3899/2010 άρθρο 17 παρ. 5

 

 

 

 

ΧΡΟΝΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

 

ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ

ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ ΜΕΤΑ
ΑΠΟ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ

 

Χρόνος
προειδοποίησης

Έως 12 μήνες

0

0

1 έτος συμπληρωμένο

2 μηνών

1 μην.

2 ετών συμπληρωμένα

2 μηνών

2 μην.

3 ετών συμπληρωμένα

2 μηνών

2 μην.

4 ετών συμπληρωμένα

3 μηνών

2 μην.

5 ετών συμπληρωμένα

3 μηνών

3 μην.

6 ετών συμπληρωμένα

4 μηνών

3 μην.

7 ετών συμπληρωμένα

4 μηνών

3 μην.

8 ετών συμπληρωμένα

5 μηνών

3 μην.

9 ετών συμπληρωμένα

5 μηνών

3 μην.

10 ετών συμπληρωμένα

6 μηνών

4 μην.

11 ετών συμπληρωμένα

7 μηνών

4 μην.

12 ετών συμπληρωμένα

8 μηνών

4 μην.

13 ετών συμπληρωμένα

9 μηνών

4 μην.

14 ετών συμπληρωμένα

10 μηνών

4 μην.

15 ετών συμπληρωμένα

11 μηνών

4 μην.

16 ετών συμπληρωμένα

12 μηνών

5 μην.

17 ετών συμπληρωμένα

13 μηνών

5 μην.

18 ετών συμπληρωμένα

14 μηνών

5 μην.

19 ετών συμπληρωμένα

15 μηνών

5 μην.

20 ετών συμπληρωμένα

16 μηνών

5 μην.

21 ετών συμπληρωμένα

17 μηνών

6 μην.

22 ετών συμπληρωμένα

18 μηνών

6 μην.

23 ετών συμπληρωμένα

19 μηνών

6 μην.

24 ετών συμπληρωμένα

20 μηνών

6 μην.

25 ετών συμπληρωμένα

21 μηνών

6 μην.

26 ετών συμπληρωμένα

22 μηνών

6 μην.

27 ετών συμπληρωμένα

23 μηνών

6 μην.

28 ετών συμπληρωμένα

24 μηνών

6 μην.

 

  • Για τους Εργατοτεχνίτες :

Ο εργοδότης δεν είναι υποχρεωμένος να τηρήσει τον χρόνο προειδοποίησης καταγγελίας της σύμβασης αλλά μπορεί να απολύσει άμεσα τον εργαζόμενο καταβάλλοντας του φυσικά την ανάλογη αποζημίωση. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως στην περίπτωση των εργατοτεχνιτών, οφείλεται ολόκληρη η αποζημίωση ανεξάρτητα από το εάν ο εργαζόμενος απολυθεί με τακτική ή έκτακτη καταγγελία.

 

Πίνακας αποζημίωσης εργατοτεχνιτών σε περίπτωση απόλυσης

(Σύμφωνα με την Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση εργασίας 2004-2005 άρθρο 4.)


Χρόνος εργασίας

 

Ύψος Αποζημίωσης

2 μήνες έως 1 έτος

 

2 ημερομίσθια

1 έτος έως 2 έτη

 

7 ημερομίσθια

2 έτη έως 5 έτη

 

15 ημερομίσθια

5 έτη έως 10 έτη

 

30 ημερομίσθια

10 έτη έως 15 έτη

 

60 ημερομίσθια

15 έτη έως 20 έτη

 

100 ημερομίσθια

20 έτη έως 25 έτη

 

120 ημερομίσθια

25 έως 30 έτη

 

145 ημερομίσθια

Από 30 έτη και πάνω

165 ημερομίσθια

 

 

  • Η καταχώρηση της απασχόλησης στο τηρούμενο για το ΙΚΑ μισθολόγιο ή η ασφάλιση του μισθωτού (έχει αντικατασταθεί από την ηλεκτρονική ενημέρωση του πληροφοφιακού συστήματος του Υπουργείου Εργασίας)
  • Η αναγγελία της απόλυσης στον ΟΑΕΔ (έχει αντικατασταθεί από την ηλεκτρονική ενημέρωση του πληροφοφιακού συστήματος του Υπουργείου Εργασίας)

 

Ο εργοδότης είναι υποχρεωμένος να αναγγείλει την καταγγελία της σύμβασης εργασίας του εργαζόμενου στον Οργανισμό Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού (ΟΑΕΔ) εντός 8 ημερών από την ημέρα που θα λάβει ο εργαζόμενος εγγράφως την καταγγελία της σύμβασής του. Στην πράξη αυτό  έχει αντικατασταθεί από το ηλεκτρονικό σύστημα του Υπουργείου Εργασίας.

Εάν ο εργοδότης δεν τηρήσει τις προυποθέσεις που αναφέρονται ως προς τον τύπο της καταγγελίας της σύμβασης εργασίας, τότε η καταγγελία είναι άκυρη με συνέπεια να συνεχίζει να οφείλεται κανονικά ο μισθός πρός τον εργαζόμενο. Η ακυρότητα της καταγγελίας σχετίζεται με την ύπαρξη και μόνο εργασιακής σχέσης και δεν επηρεάζεται από την σύναψη άκυρης σύμβασης εργασίας ή ακόμη περισσότερο από τη μη σύναψη σύμβασης εργασίας. Σε κάθε περίπτωση, ο εργοδότης οφείλει την νόμιμη αποζημίωση.

 

6.2.3. Απόλυση με έκτακτη καταγγελία (2ος τρόπος απόλυσης ) 

Για την περίπτωση που συντρέχουν σπουδαίοι λόγοι, ο εργοδότης έχει τη δυνατότητα να παραβεί τις ως άνω αναφερόμενες διατυπώσεις και να τερματίσει την εργασιακή σχέση του με τον εργαζόμενο χωρίς να τηρήσει καμία προθεσμία και χωρίς να καταβάλλει αποζημίωση.

Ενδεικτικά αναφέρεται παρακάτω ότι:

  • Η διάπραξη ποινικού αδικήματος από τον μισθωτό κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του και η υποβολή μήνυσης κατά του μισθωτού από τον εργοδότη δίνει το δικαίωμα στον τελευταίο να απολύσει τον εργαζόμενο κατ ΄ εξαίρεση με έκτακτη καταγγελία.

Σε περίπτωση που ο μισθωτός απαλλαγεί από την κατηγορία με δικαστική απόφαση, τότε η απόλυσή του δεν θα είναι μεν άκυρη ούτε θα υπάρχει υποχρέωση του εργοδότη να επαναπροσλάβει τον μισθωτό όμως θα οφείλει να καταβάλλει τον εργαζόμενο την αποζημίωση απόλυσης. Αυτό συμβαίνει διότι με την απαλλαγή του εργαζόμενου από την κατηγορία η έκτακτη καταγγελία μετατρέπεται αυτόματα σε τακτική.

Εάν η αποζημίωση απόλυσης δεν καταβληθεί στον εργαζόμενο μέσα σε ένα εύλογο χρονικό διάστημα από την κοινοποίηση στον εργοδότη της αθωωτικής  απόφασης ή δεν καταβληθεί καθόλου τότε η καταγγελία θεωρείται άκυρη και η εργασιακή σχέση αναβιώνει.    

Στην ειδική αυτή περίπτωση της έκτακτης καταγγελίας, η μόνη διατύπωση που υποχρεούται να τηρήσει ο εργοδότης είναι ο έγγραφος τύπος με τον οποίο γνωστοποιεί στον μισθωτό την καταγγελία της σύμβασής του. 

  • Σε περίπτωση που ο εργαζόμενος με την συμπεριφορά του εξαναγκάζει τον εργοδότη να προβεί σε καταγγελία της σχέσης εργασίας θέλοντας και επιδιώκοντας την απόλυσή του αποβλέποντας στην είσπραξη της αποζημίωσης απόλυσης, τότε ο εργοδότης μπορεί να προβεί σε έκτακτη καταγγελία. Με βάση αποφάσεις των Ελληνικών Δικαστηρίων έχει χαρακτηρισθεί πως η ανάρμοστη συμπεριφορά, η άρνηση εκτέλεσης εργασίας κ. α δικαιολογούν ως γεγονότα εσφαλμένη συμπεριφορά η οποία επιτρέπει στον εργοδότη να προβεί σε έκτακτη καταγγελία χωρίς να καταβάλλει αποζημίωση. Σημαντικό στοιχείο για να υπαχθεί κάποιος σε αυτήν την περίπτωση είναι να αποδειχθεί στο δικαστήριο η πρόθεση του εργαζόμενου να εξαναγκάσει τον εργοδότη στην απόλυση.        

 

  6.2.4. Οι κρατήσεις στις οποίες υπόκειται η αποζημίωση απόλυσης

Η αποζημίωση που δίδεται στον εργαζόμενο λόγω καταγγελίας της σύμβασης εργασίας ή λόγω μη ληφθείσας άδειας δεν υπόκειται σε κανενός είδους κρατήσεις για τους ασφαλιστικούς φορείς.

Παρά το γεγονός ότι το ποσό της αποζημίωσης απόλυσης δεν υπόκειται σε κρατήσεις, ωστόσο φορολογείται σύμφωνα με τον ακόλουθο πίνακα:

 

Ύψος καταβαλλόμενης αποζημίωσης

 

Συντελεστής Φόρου

Ποσό Φόρου

Έως 60.000 ευρώ

 

0%

0

Από 60.001 έως 100.000

 

10%

Από 100.001 έως 150.000

20%

….

150.001 και άνω

 

30%

….

 

Ο φόρος αυτός παρακρατείται κατά την καταβολή της αποζημίωσης στον εργαζόμενο.

 

6.3. Λήξη σύμβασης ορισμένου χρόνου

Πρόκειται για την περίπτωση που καταρτίζεται σύμβαση εργασίας ορισμένου χρόνου.

Με τη σύμβαση εργασίας ορισμένου χρόνου συμφωνείται εκ των προτέρων η ακριβής χρονική διάρκεια της σύμβασης εργασίας. Είναι σημαντικό να γνωρίζει ο εργοδότης αλλά και ο εργαζόμενος πως σε περίπτωση που μετά την λήξη της σύμβασης εργασίας ορισμένου χρόνου ο εργαζόμενος εξακολουθεί να παρέχει τις υπηρεσίες του στο ίδιο εργοδότη, χωρίς να υπάρχει σύμβαση εργασίας,  τότε θεωρείται πως η σύμβαση εργασίας ανανεώνεται για αόριστο χρονικό διάστημα. Η ρύθμιση αυτή έχει σαν στόχο να προστατεύσει τον εργαζόμενο σε περίπτωση που εργοδότης θελήσει να εκμεταλλευτεί την μη ύπαρξη έγγραφης συμφωνίας. Γι ΄ αυτόν ακριβώς το λόγο, κρίνεται σκόπιμο να επιδιώκουν τα μέρη να καταρτίζουν εγγράφως κάθε τροποποίηση της σχέσης εργασίας καθώς με αυτόν τον τρόπο προστατεύεται και ο εργοδότης καθώς μπορεί να αποδείξει ποιες είναι οι υποχρεώσεις του προς τον εργαζόμενο αλλά και ο εργαζόμενος γνωρίζει ότι μπορεί να αξιώσει αυτά που δικαιούται. Ο τερματισμός της εργασιακής σχέσης που βασίζεται σε σύμβαση εργασίας ορισμένου χρόνου γίνεται με δύο τρόπους:

  • Με την πάροδο του χρονικού διαστήματος που έχει συμφωνηθεί
  • Με την καταγγελία της σύμβασης όταν υπάρχει σπουδαίος λόγος

 

Επόμενη Σελίδα : Η μεταβίβαση επιχειρήσεων